Connect with us

Hodowca i Jeździec

Przygotowanie do jesie­ni – zadba­nie o odpor­ność

Porady Żywieniowe

Przygotowanie do jesie­ni – zadba­nie o odpor­ność

Odporność u koni, choć jako układ bar­dzo zło­żo­na i czę­ścio­wo nie do koń­ca jesz­cze przez świat nauki pozna­na i zro­zu­mia­ła, jest wypad­ko­wą przede wszyst­kim trzech czyn­ni­ków – pozio­mu stre­su, odży­wie­nia orga­ni­zmu i wie­ku konia. Na wiek koni nie mamy spe­cjal­nie wpły­wu – sta­rze­ją się one razem z nami, naj­czę­ściej wbrew naszej woli. Stres – z uwa­gi na cha­rak­ter i natu­rę konia – towa­rzy­szy mu prak­tycz­nie przez całe życie – stres naro­dzin, odsa­dze­nia, tre­nin­gu, zawo­dów, poka­zów, trans­por­tu. Pełnej gamy zda­rzeń i czyn­ni­ków, powo­du­ją­cych stres u konia, nie jeste­śmy w tym miej­scu w sta­nie wymie­nić. Odżywienie jed­nak naszych pod­opiecz­nych i dostar­cze­nie im wszyst­kich nie­zbęd­nych skład­ni­ków pokar­mo­wych to na pew­no ele­ment, na któ­ry mamy bez­po­śred­ni wpływ, a bez wąt­pie­nia – sta­ty­stycz­nie rzecz ujmu­jąc - ma ono istot­ny wpływ na przy­go­to­wa­nie konia do zmie­rze­nia się z zagro­że­nia­mi zdro­wot­ny­mi wyni­ka­ją­cy­mi z bra­ku lub obni­żo­nej odpor­no­ści, w głów­nej mie­rze – w wal­ce z róż­ne­go typu pato­ge­na­mi i bak­te­ria­mi.

Początek jesie­ni to wbrew pozo­rom czas, gdy dużo się dzie­je - zarów­no w hodow­li jaki i spo­rcie. W hodow­li to czas oce­ny źre­biąt przy mat­kach oraz pro­ces odsa­dza­nia źre­ba­ków od matek (nie­rzad­ko – matek w kolej­nej cią­ży). Dla jed­nych i dru­gich jest to zwią­za­ne z dużym stre­sem. Stosując się do zale­ceń doty­czą­cych wła­ści­we­go żywie­nia w tym okre­sie powin­ni­śmy zadbać o ich kon­dy­cję, dobry ape­tyt i układ odpor­no­ścio­wy. Pastwisko w tym cza­sie, nawet jeśli pozwo­li na to pogo­da, zapew­ni i kla­czom i odsa­dom nie­zbęd­ną daw­kę ruchu, jed­nak jego walo­ry odżyw­cze pozo­sta­wia­ją wie­le do życze­nia. Dlatego przy tra­dy­cyj­nym żywie­niu w tym cza­sie – jesz­cze wciąż obec­ną na pastwi­skach zie­lon­ką (choć o znacz­nie niż­szej war­to­ści pokar­mo­wej niż latem) i dobrej jako­ści sia­nem, nale­ży szcze­gól­ną uwa­gę poświę­cić na skom­po­no­wa­nie odpo­wied­nich dawek paszy tre­ści­wej. Powinny one być wzbo­ga­co­ne o dobrej jako­ści biał­ko oraz skład­ni­ki mine­ral­ne i wita­mi­ny, któ­re z jed­nej stro­ny uzu­peł­nią ich defi­cyt w die­cie (zwłasz­cza kla­czy) powsta­ły pod­czas lak­ta­cji i wysił­ku kolej­nej cią­ży, z dru­giej stro­ny pod­nio­są odpor­ność orga­ni­zmu przed zbli­ża­ją­cą się sło­tą jesie­ni i nie­do­god­no­ścia­mi zimy.

W świe­cie spor­tu jeź­dziec­kie­go wcze­sna jesień nato­miast to czę­sto okres zawo­dów i mistrzostw, któ­re są zwień­cze­niem let­nie­go sezo­nu star­to­we­go, po czym nastę­pu­je prze­rwa w inten­syw­nych tre­nin­gach i star­tach, aby konie tro­chę odpo­czę­ły od pra­cy i aby moż­na je było dobrze przy­go­to­wać do nad­cho­dzą­ce­go sezo­nu halo­we­go. Jest to więc dobry czas, aby zadbać o ich rege­ne­ra­cję i wzmoc­nić orga­nizm w tym trud­nym przej­ścio­wym okre­sie, w któ­rym podat­ność orga­ni­zmu na infek­cje i prze­zię­bie­nia jest znacz­nie więk­sza niż w innych porach roku. Dodatkowe osła­bie­nie orga­ni­zmu może być spo­wo­do­wa­ne pro­ce­sem linie­nia. Dlatego war­to w tym okre­sie oto­czyć konie spor­to­we dobrą opie­ką żywie­nio­wą i zadbać o wła­ści­we skom­po­no­wa­nie jesien­nej die­ty, boga­tej w skład­ni­ki wzmac­nia­ją­ce odpor­ność, uspraw­nia­ją­ce rege­ne­ra­cję narzą­dów i tka­nek oraz korzyst­nie wpły­wa­ją­ce na jakość okry­wy wło­so­wej oraz regu­lu­ją­ce pro­ce­sy tra­wien­ne.

Klasycznym i naj­po­pu­lar­niej­szym die­te­tycz­nym posił­kiem pobu­dza­ją­cym ape­tyt, wzmac­nia­ją­cym i wspie­ra­ją­cym odpor­ność orga­ni­zmu jest mesz. Powinien być zawsze paszą uzu­peł­nia­ją­cą, z niską ilo­ścią skro­bi i wyso­ką zawar­to­ścią błon­ni­ka. Jest pokar­mem o wyso­kim stop­niu straw­no­ści i dosko­na­łych walo­rach odżyw­czych. Dzięki zawar­to­ści nie­na­sy­co­nych kwa­sów tłusz­czo­wych wpły­wa rów­nież na popra­wę sta­nu skó­ry i połysk sier­ści. Na przed­wio­śniu naj­czę­ściej zawie­ra doda­tek sie­mie­nia i otrąb, jesie­nią nato­miast jest wzbo­ga­ca­ny o wytło­ki jabłek i kieł­ki zbóż.

Osobnym tema­tem jest zapo­trze­bo­wa­nie orga­ni­zmu w okre­sie jesien­nym na wita­mi­ny i mikro­ele­men­ty, zwłasz­cza te, któ­re wspie­ra­ją orga­nizm w wal­ce z infek­cja­mi, prze­zię­bie­nia­mi oraz mają sil­ne wła­ści­wo­ści anty­ok­sy­da­cyj­ne. Z uwa­gi na ewi­dent­ne już o tej porze roku bra­ki pastwi­sko­we, zadbaj­my w die­cie zwłasz­cza o wita­mi­nę A, któ­rej pro­wi­ta­mi­ną jest beta-karo­ten. Jest on dostęp­ny w mar­chwi, któ­ra jesie­nią jest szcze­gól­nie boga­ta w ten cen­ny skład­nik. Jej codzien­ny doda­tek do daw­ki pokar­mo­wej nie tyl­ko będzie sta­no­wić natu­ral­ne źró­dło beta-karo­te­nu, lecz rów­nież pobu­dzi ape­tyt. Marchwi przy­pi­su­je się rów­nież dzia­ła­nie prze­czysz­cza­ją­ce i odro­ba­cza­ją­ce, co nie jest bez zna­cze­nia szcze­gól­nie w przy­pad­ku koni z czę­sty­mi zabu­rze­nia­mi tra­wien­ny­mi. Witaminami, któ­re obok wita­mi­ny A wspie­ra­ją budo­wa­nie odpor­no­ści są: wita­mi­na C (obfi­cie obec­na w liściach malin, pie­trusz­ki i w czosn­ku) oraz wita­mi­ny z gru­py B: wita­mi­na B3 i B6. Zabezpieczmy orga­nizm rów­nież w odpo­wied­nio wyso­kie daw­ki cyn­ku, man­ga­nu, mie­dzi i sele­nu. Dwa pierw­sze mikro­ele­men­ty to pośred­nie wspar­cie błon ślu­zo­wych czy­li bez­po­śred­nich barier ochron­nych orga­ni­zmu oraz wspar­cie funk­cjo­no­wa­nia mikro­flo­ry jelit, a przy oka­zji popra­wa jako­ści okry­wy wło­so­wej. Dwa kolej­ne to bez­po­śred­nie wzmoc­nie­nie odpor­no­ści i wła­ści­wo­ści anty­ok­sy­da­cyj­ne.

Zalecane jesie­nią pasze uzu­peł­nia­ją­ce powin­ny zawie­rać tak­że ole­je z nie­zbęd­ny­mi nie­na­sy­co­ny­mi kwa­sa­mi tłusz­czo­wy­mi o sil­nych wła­ści­wo­ściach prze­ciw­za­pal­nych oraz zio­ła o dzia­ła­niu anty­ok­sy­da­cyj­nym, anty­bak­te­ryj­nym i uod­par­nia­ją­cym, obo­wiąz­ko­wo czo­snek, kieł­ki zbóż, otrę­by pszen­ne oraz suszo­ne owo­ce. Wsparcie odpor­no­ści za pośred­nic­twem żywie­nia to odpo­wied­nia die­ta oraz zachę­ce­nie nie­jad­ków do pobie­ra­nia pokar­mu. To tak­że zdro­wy układ pokar­mo­wy z mikro­flo­rą bak­te­ryj­ną, któ­ra wspie­ra pro­ce­sy pra­wi­dło­we­go tra­wie­nia i wchła­nia­nia skład­ni­ków odżyw­czych. W tej kwe­stii nie zapo­mnij­my o pro­bio­ty­kach i pre­bio­ty­kach, cho­ciaż­by w posta­ci droż­dży, któ­rych doda­tek do paszy pod­nie­sie jej walo­ry sma­ko­we i war­tość odżyw­czą, a jed­no­cze­śnie pozy­tyw­nie wpły­nie na roz­wój mikro­flo­ry.

Bardziej nauko­we podej­ście do odpor­no­ści poprzez żywie­nie to poważ­ne roz­pra­wy nauko­we na temat mię­dzy inny­mi beta­glu­ka­nów, makro­fa­gów, bia­łek odpor­no­ścio­wych i odpo­wie­dzi immu­no­lo­gicz­nej. To tak­że indy­wi­du­al­ny dla każ­de­go orga­ni­zmu czas reak­cji na skład­ni­ki pobra­nej od mat­ki sia­ry i wytwo­rze­nia prze­ciw­ciał. Natomiast z naszej per­spek­ty­wy zadbaj­my o to, co leży bez­po­śred­nio w naszym zasię­gu – sma­ko­wi­te sia­no, wol­ne od ple­śni i zanie­czysz­czeń, stan­dar­do­wy doda­tek mine­ral­no – wita­mi­no­wy, mar­chew, tro­chę ziół, ole­ju i czosn­ku. Urozmaicą one i wzbo­ga­co­ną daw­kę pokar­mo­wą, dzię­ki cze­mu dostar­czy­my koniom dodat­ko­wą ochro­nę przed ata­kiem wiru­sów i innych czyn­ni­ków cho­ro­bo­twór­czych. Nie zapo­mi­naj­my rów­nież o ter­mi­no­wych szcze­pie­niach naszych pod­opiecz­nych.

POPRZEDNIE PORADY ZNAJDZIESZ TU!

Equine NutriPlan

Więcej w Porady Żywieniowe

  • Porady Żywieniowe

    Wrzody prze­wo­du pokar­mo­we­go

    By

    W pro­fi­lak­ty­ce żywie­nio­wej koni prio­ry­te­to­we trak­to­wa­nie ich ukła­du pokar­mo­we­go naka­zu­je nam zwró­cić szcze­gól­ną uwa­gę na jeden z naj­bar­dziej roz­po­zna­nych...

  • Porady Żywieniowe

    Witamina E z sele­nem

    By

    Witamina E niwe­lu­je skut­ki inten­syw­ne­go tre­nin­gu, dzia­ła pro­tek­cyj­nie na tkan­kę mię­śnio­wą, współ­dzia­ła z sele­nem i wita­mi­ną C oraz wzmac­nia odpor­ność. To naj­krót­sza cha­rak­te­ry­sty­ka...

  • Porady Żywieniowe

    Witaminy - zdro­wie i odpor­ność

    By

    Dodatek wita­min do pod­sta­wo­wej daw­ki pokar­mo­wej, naj­czę­ściej w posta­ci pre­pa­ra­tu mine­ral­no-wita­mi­no­we­go, sto­su­je­my, aby pokryć indy­wi­du­al­ne potrze­by pokar­mo­we konia...

Na górę